Analoog of AI?

Vergeet niet om AI te doorgronden. En Holland Festival, en Jip en Naaz, en VPRO.

De kunstwereld heeft alerte journalisten nodig, maar het culturele lezerspubliek is te klein voor de grote mediabedrijven. Daarom zijn wij er, omdat we denken dat mensen met hart voor kunst ook hart hebben voor kunstjournalistiek.

Daarom ben je lid. Als mens, of als organisatie.

Als organisatie stuur je ook persberichten in. Cultuurpers verspreidt je nieuws dan een heel jaar onder 25.000 websitebezoekers per maand, plus onze socials, zoals deze nieuwsbrief, die zeer goed gelezen wordt.

Lees meer over een ‘Cultureel lidmaatschap’.

Persberichten

Amsterdam Museum

‘De vondst van een tatoeage op de pols van een koopman op een 17-eeuws schilderij deed aan het einde van vorig jaar veel stof opwaaien. In de afgelopen maanden konden bezoekers deze historische tatoeage zelf bekijken, in een kleine opstelling in Huis Willet-Holthuysen. Wegens groot enthousiasme van media en publiek wordt deze mini-expo nu verlengd t/m 30 augustus 2026.’ Amsterdam Museum verlengt succesvolle mini-expo ‘Koopman met tattoo’

Raad voor Cultuur

‘Immaterieel erfgoed is levend erfgoed. Het wordt beoefend, geborgd en gekoesterd door mensen en blijft zich met de tijd mee ontwikkelen. De opname op UNESCO’s ‘Representatieve lijst van het cultureel immaterieel erfgoed van de mensheid’ biedt een belangrijke vorm van erkenning en daarmee borging. Voor de nominatieronde van 2027 selecteerde de raad vijf zeer uiteenlopende, maar allemaal even kansrijke erfgoedelementen, variërend van festiviteiten tot ambachten en leefculturen.’ Immaterieel erfgoed in de schijnwerpers: voorselectie Unescolijst bekend

Holland Festival

‘Mijn droomscenario voor het festival – en eigenlijk voor elke voorstelling – is simpel,’ zegt Guðnadóttir. ‘Ik wil in een ruimte zijn waar mensen echt aanwezig zijn en diep luisteren. Misschien moet de slogan wel zijn: luisteren is het belangrijkste.’ Écht luisteren, empathie en veranderende perspectieven in het 79e Holland Festival

Tryater

‘Om in het script en het maakproces een volledig beeld te schetsen en het personage recht te doen, haalt theatermaker Eva Meijering graag input op bij vrouwen die ook een emotionele zoektocht doormaakten. Meijering, zelf actrice bij Tryater (onder meer in Sâlt, de Oerol-hit van 2023), gaat het liefst persoonlijk in gesprek, uiteraard vertrouwelijk. Dat kan thuis of op een gekozen locatie.’ Tryater zoekt vrouwenverhalen voor Drift: Input voor spannende parkeergaragevoorstelling van 2027

‘Groepen uit Drachten, Suwâld, Dokkum, Easterlittens en Suwâld en spelers uit heel Fryslân brengen hun korte stukken in de zalen van Tryater. Publiek kan via de website over twee dagen de favoriete stukken kiezen en zo het eigen festivalschema bepalen. Tryater begeleidt het proces, leverde de tekst en ondersteunt op technisch vlak.’ Tryater opent deuren voor amateurtheater met Ienakterfestival: Spelers uit heel Fryslân op 21 en 22 maart

---

Ook als lezer kun je laten zien dat je onafhankelijkheid belangrijk vindt en met ons meedoen. Want we beloven ook dat deze nieuwsbrief altijd door zelfdenkende mensen geschreven zal blijven.

Word lid via iDeal/WERO (kan al vanaf 2,50!)

Je kunt ook via substack lid worden. Zelfde voorwaarden, andere weg:

Beste lezer!

Dat VVD en FvD geen raadslid hadden afgevaardigd naar Kapitaal, de anarchistische, collectieve, maar vooral analoge drukkerij in Utrecht, zal wel met die naam te maken hebben. Het maakte voor de sfeer afgelopen maandagmiddag niks uit, bij de start van stemopcultuur.nl. Raadsleden en kandidaten sloofden zich uit met het zeefdrukken van affiches waarop leuzen waar alle 11 deelnemende partijen achter stonden: minder bureaucratie, meer educatie, meer ruimte voor cultuur.

Het Utrechtse initiatief kun je makkelijk ook landelijk inzetten. De Utrechtse slimmerds die de domeinnaam registreerden willen er niet rijk van worden. Bij de volgende verkiezingen dus graag in elke stad een actie Stem Op Cultuur!

Analoog?

Dat de druk van de affiches nog analoog gaat, is bijzonder, al zullen de ontwerpers van de plakkaten niet allemaal met lettersjabloon, plakband en schaar aan de slag zijn gegaan.

Genoeg redenen voor een meer analoge kunstsector, ook omdat analoog controleerbaar is. Daarom nemen we onze podcast tegenwoordig dus ook voor een live publiek op: dan hebben we in ieder geval een paar getuigen die weten dat we er echt zijn. Een geruststelling voor de inmiddels 4.000 online luisteraars van deze aflevering: De Omslag #2: Willem van Zeeland en Marte Boneschansker

Muziek als water

Moeten we stoppen met digitaliseren? Je zou zeggen van wel als je dit wereldwijd veel gelezen stuk bijvoorbeeld leest. In The Death of Spotify: Why Streaming is Minutes Away From Being Obsolete legt auteur Joel Gouveia uit hoe muziek zijn waarde kwijt is geraakt door het model van de streamingbedrijven. Heel kort: terwijl bedrijven als Netflix en HBO eigen series, documenaires en films laten zien, beconcurreren streamers als Spotify en Deezer elkaar met exact hetzelfde aanbod waarbij het onderscheid alleen gemaakt wordt in geluidskwaliteit en gebruiksvriendelijkheid. Het zijn waterleidingbedrijven geworden.

Muziekstreamers zijn niet geïnteresseerd in makers. Makers zijn de grote verliezers want via streamers kunnen ze ook geen contact krijgen met hun luisteraars. Ze verliezen de vaste grond onder hun voeten. Dus vindt Joel Gouveia voor direct online contact tussen artiest en publiek. Ander analoog nieuws: de LP is terug: Nederlanders geven opnieuw meer geld uit aan vinyl: ‘Goed nieuws voor de artiest’

Mij lijkt het nog mooier als in elke huiskamer analoge muziekinstrumenten staan. Want zelf muziek maken of naspelen is nog altijd het mooiste. Of natuurlijk een podcast met een klein, maar betrokken publiek opnemen.

Technologie omarmen

Maar we kunnen en willen niet buiten nieuwe technologie, en Guido van Nispen maakt zich daar terecht druk om: “AI gedijt bij experiment, iteratie en onverwachte toepassingen. Beleidskaders veronderstellen voorspelbaarheid en controle. Misschien vraagt AI daarom om een aanvullende laag naast norm en beleid: een expliciete innovatievisie. Niet alleen welke risico’s moeten worden vermeden, maar ook welke risico’s acceptabel zijn in het streven naar vernieuwing. De culturele sector beschikt traditioneel over een unieke capaciteit om nieuwe media kritisch en creatief te verkennen. Kunst en technologie hebben altijd een wederkerige relatie gehad. Waarom zou AI daarin een uitzondering vormen?” Waar blijft de AI-ambitie van de cultuursector? En dat verhaal is dan weer een voortbouwsel op dit eerdere bericht, waarin Guido refereerde aan een foutje van het British Museum dat een AI-plaatje op de socials postte: De AI-illusie van het British Museum: “Een Instagram-post van zes uur blijkt dan plots een spiegel. Niet van technologie, maar van de kwetsbaarheid van culturele instituties in een tijdperk waarin zelfs beelden hun vanzelfsprekende status verliezen.“

Korting

Wist je dat je - als je een kleine beurs hebt - voor de helft van de prijs deze nieuwsbrief kunt krijgen? Privé Lidmaatschap (Budget) - Cultuurpers

Dank!

Dank dat je helemaal tot hier gelezen hebt. Als je het belangrijk vind dat we er zijn, steun ons dan met een (extra) donatie.

Met hartelijke groet,

Wijbrand Schaap, Hoofdredacteur

PS: Geen kritiek meer?

Lees hieronder de PS'jes, over Trouw, de NPO, Naaz en Huba en Jip!