DE OMSLAG
Groot nieuws: Cultuurpers maakt in TivoliVredenburg een live podcast-serie over kunst op een kruispunt.
Persberichten
Ook de kunstwereld heeft alerte journalisten nodig. Word daarom lid met je organisatie en stuur je persberichten in. Cultuurpers verspreidt je nieuws een heel jaar onder 20.000 websitebezoekers (90.000 views) per maand, plus onze socials, zoals deze nieuwsbrief, die zeer goed gelezen wordt. Lees hier meer over een ‘Cultureel lidmaatschap’.
Doe dus ook mee met deze groeiende groep cultuurorganisaties met een hart voor onafhankelijke journalistiek!
Get 25% off a group subscription
Marmoucha
“Waar Trans Sahara Electro werkte met elektronische elementen en visuals, kiest Trans Sahara Revisited bewust voor een volledig akoestische benadering. Met de voltallige bezetting van het Marmoucha Orchestra ontstaat een rijk en organisch klankbeeld. In deze voorstelling komen Noord-Afrikaanse ritmes, Amazigh-tradities en hedendaagse invloeden samen in een orkestrale setting.” Trans Sahara Revisited: Een akoestische reis door de geschiedenis van de Trans Sahara Route.
Cultuurpers is er niet alleen voor kunstbedrijven die de kritische journalistiek over kunst en cultuurbeleid bij Cultuurpers steunen.
Ook als lezer kun je laten zien dat je onafhankelijkheid belangrijk vindt en ons steunen. Want we beloven ook dat deze nieuwsbrief altijd door zelfdenkende mensen geschreven zal blijven.
Word lid via iDeal (kan al vanaf 2,50!)
Je kunt ook via substack lid worden. Zelfde voorwaarden, andere weg:
Beste lezer!
Je hebt vast een keer een afslag genomen die nergens toe leidde. Dan kom je op dat punt in je leven dat wat ooit een prachtig plan leek, is ontaard in ondoordringbaar kreupelhout.
Wie niet meer nieuw, fris en verrassend is, raakt fans, opdrachtgevers en meestal ook subsidie kwijt. Cultuurpers vindt zichzelf daarom elke paar jaar opnieuw uit.
Live podcast vanuit TivoliVredenburg
Dus: 29 januari nemen we om half drie ‘s middags voor een live publiek in De Vrije Ruimte van TivoliVredenburg de eerste aflevering van een serie podcasts op. We hebben aandacht voor cultureel nieuws, maar praten vooral met mid-career kunstenaars, beleidsmakers, beslissers die grote veranderingen hebben doorgemaakt in hun leven en werk.
Met deze podcast laten we iedereen, niet alleen de mensen in de kunstsector, ervaren dat kruispunten in je leven een inspiratie kunnen zijn.
Met deze live podcast gaat een lang gekoesterde wens in vervulling. Nu AI en sociale media de online wereld steeds afstandelijker en onbetrouwbaarder maken, is de toekomst aan direct, live contact. Ook in de journalistiek. Deze podcast-opnamesessie, waar iedereen kan komen binnenlopen in de nieuwe ‘Vrije Ruimte’ van TivoliVredenburg aan het Vredenburgplein in Utrecht, is daar een grote stap in.
De Omslag Podcast, aflevering 1: LEWIS en Reindier.
LEWIS (Sjoukje Hoogma) verruilde het musicalpodium — met hoofdrollen in grote producties zoals de musical Anne — voor eigen muziek. Ze maakt dromerige indiepop, schrijft en produceert zelf. Haar debuutalbum verschijnt in 2026.
Reindier (Reinier van Harten) maakt Nederlandstalige pop met theater en humor. In 2021 kreeg Reindier te maken met een hersentumor, wat leidde tot gehoorverlies en stemproblemen. In plaats van te stoppen, gebruikte hij deze ervaring als inspiratie voor zijn werk. Zijn album MONOMAAN en de voorstelling Metgezwel draaien om kwetsbaarheid, veerkracht en hoop.
Reserveer je kaarten hier.
Wat doet de markt?
Ondertussen heeft de site niet stilgestaan, ondanks de afgekondigde winterstop. Guido van Nispen, in een vorig leven ceo van het ANP en lid van de Raad voor Cultuur, schrijft inmiddels met enige regelmaat belangrijke updates, zoals deze, over de beeldende kunstmarkt in 2026.
“De kern van de verwachtingen is opvallend eensluidend. Volgens de Art Basel & UBS Art Market Report, de analyses van Artprice, Artnet Intelligence en prognoses van ArtTactic zal 2026 geen spectaculair hersteljaar worden, maar wel een jaar waarin nieuwe evenwichten zichtbaar worden. De markt groeit niet overal tegelijk en zeker niet gelijkmatig. Wat terugkeert is vertrouwen — selectief, voorzichtig en sterk afhankelijk van segment en regio.” (Minder records, meer veerkracht: wat de kunstmarkt in 2026 boven het hoofd hangt)
Opa vertelt?
Student journalistiek Mathilde Hoogland las de bundeling van artikelen die Erik Akkermans eerder op Cultuurpers publiceerde: “Als beginnend cultuurjournalist lees ik In perspectief met bewondering en ongeduld. Bewondering voor de kennis en betrokkenheid die Akkermans laat doorklinken. Ongeduld omdat het boek steeds heen en weer beweegt tussen analyse en uitleg, tussen kritiek en begrip. Akkermans schrijft dat hij geen “opa die vertelt” wil zijn. Toch komt het boek daar af en toe dicht bij in de buurt.” (‘In perspectief’ lees je met bewondering en ongeduld)
Goed punt. Het risico is groot om nieuwe dingen in een ‘dat hebben we al eerder gezien’-kader te zien en ervan uit te gaan dat iedereen dezelfde kennis als jij heeft, of daar interesse in heeft. En ‘grumpy’ daarover te worden als dat niet het geval blijkt.
1967?!
Vandaar dus dat Cultuurpers de komende tijd vooral ruimte gaat bieden aan nieuw geluid, in plaats van alleen de eigen mening te geven. Persoonlijke noot: dat recenseren gebeurt nog wel, maar ook bij deze recensie van Aluins nieuwste productie had ik ernstige twijfel of ik nou per se 1967 erbij moest halen. Is dat niet erg ‘opa vertelt’? Met Samson en (een beetje) Delilah zoekt Theatergroep Aluin nuance in een beladen actualiteit. Wat vind jij?
Wat dus niet wil zeggen dat ik vanaf nu stilletjes in een hoekje ga zitten, hoewel dat soms verleidelijk is. Op 12 december was ik bijvoorbeeld aanwezig bij de jaarvergadering van de Nederlandse Vereniging van Toezichthouders in de Cultuur. Best gezellig, al werd tot twee keer toe vanaf het podium gezegd dat het ergste wat een Raad van Toezicht kon overkomen ‘de pers’ was.
Dat ‘de pers’ meer als boeman en angstbeeld werd afgebeeld dan als noodzakelijk en zelfs behulpzaam onderdeel van de democratie, trof me diep.
Moed
Ik ging met hele sombere gedachten de kerststop in. Wilde zelfs helemaal opgeven, Want, nu ja. Soms is de winter streng.
Gelukkig was Guido van Nispen wat minder emotioneel. “Misschien kwam de scherpste diagnose hierover niet van het podium, maar uit de zaal. Metin Celik verwoordde het treffend: “De cultuursector is artistiek heel progressief, maar in de werkcultuur opvallend conservatief.” Die tegenstelling verklaart veel. Artistieke vernieuwing is vanzelfsprekend; bestuurlijke en digitale vernieuwing voelt als bedreiging.” (Cultureel toezicht 2.0: met moed, maar nog zonder digitale bril)
Met de nieuwe podcast, die uitzicht biedt op de mooiste markt vanuit het drukste kunstgebouw van Nederland, gaan we ook dat toezicht goed volgen! Cultuurpers heeft zin.
Dank!
Dank dat je helemaal tot hier gelezen hebt. Als je het belangrijk vind dat we er zijn, steun ons dan met een (extra) donatie.
Met hartelijke groet,
Wijbrand Schaap, Hoofdredacteur
PS: Bowie 10 jaar dood
Het gaat de komende tijd veel over David Bowie. Het popicoon dat 10 jaar geleden stierf, bleef tot het laatst verrassen. Mocht hij in de jaren tachtig tijdelijk in de jungle terecht zijn gekomen, dood liep die weg niet. Dat gebeurde pas in 2016. Nog te vroeg, nog onverwacht. Ik schreef de zondag na de release van Blackstar een recensie over die plaat, en voelde een diepe beklemming, nog onwetend van wat er toen al aan de hand was: Blackstar: Bowie geeft les in ouder worden. Dit weekend is de documentaire over zijn laatste jaren te zien.
PPS: Geld stroomt
Voor als de sneeuw je aan huis kluistert, en je toch wil meedoen met de mooie groei in de markt voor kunstfilms: kijk Monikondee. Op Picl. Het is een geënsceneerde documentaire over het leven van Marrons langs de Marowijne in Suriname. Het is tegelijk een pijnlijk portret van hoe de komst van de witte man en vooral diens geld, niet alleen de natuur, maar ook de sociale verbanden verwoest. De ruilhandel, die handelspartners dwingt om zich in elkaar te verdiepen, maakt steeds meer plaats voor transacties van het soort waarmee nu door witte mannen in het Witte Huis een heel halfrond naar de gallemiezen wordt geholpen.
PPPS: Wilde Krullen
We zijn fan van de Deense serie Carmen Curlers. Elk nieuw seizoen is weirder en toch is het allemaal gebaseerd op een waargebeurd verhaal. Je kunt dat helemaal lezen in dit nieuwsbericht uit 2016: “Sadly, there’s no such product as a Carmen Curler today. Clairol sold the patent, and its interest in the business venture, to the Remington company in 1993. The ‘Smart Setter’, ‘Care Setter’ and ‘Express Roller’, hot in just 90 seconds, are all godchildren of the original Kalundborg classic. But the name continues to ride the wave of household familiarity in this country.” (Carmen Curlers: a national treasure - The Copenhagen Post) En wat blijkt? Er is een queer zanggroep met die naam, al sinds 1991. Misschien inzetten tegen de Anti DEI-brigade uit Trumpland die Groenland komt bezetten?
Eindredactie: Suzanne Brink (a.k.a.: Kaart van de Maand)
.